Tekst

De meeste flaneurs langs de Scheveningse boulevard zullen ze wel kennen: de ‘Sprookjesbeelden’ van de Amerikaanse kunstenaar Tom Otterness. Al op grote afstand ontwaar je ter hoogte van ‘Museum Beelden aan Zee’ zijn ‘Haringeter’, een figuur op meterslange, slungelige benen, zijn bolle hoofd in de nek. Dichterbij gekomen ontdek je tal van vergelijkbare wezens in allerlei maten en houdingen.

Allemaal blijken ze op een of andere manier naar Scheveningen en sprookjes te verwijzen: Hans en Grietje, Jonas in de walvis, een huilende reus, voor iedereen zijn ze herkenbaar. Zo formuleerde Theo Scholte, de initiatiefnemer van het museum, de opdracht: kwalitatief goede kunst die iedereen van over de hele wereld zou aanspreken. Met name kinderen blijken er van alles in te zien. Ze mogen er ook best over kruipen. ‘Dan gaan ze alleen maar meer glanzen’, vindt Otterness.

Kunst maken voor iedereen, dat is wat Otterness voor ogen stond. Aanvankelijk maakte hij video’s en magazines om het grote publiek te bereiken. Toen hij had ontdekt dat plastic Elvis- en Jezusbeeldjes gretig aftrek vonden, realiseerde hij zich dat humor en herkenbaarheid kunst toegankelijker kunnen maken. Daarop zocht hij naar eenvoudige, aansprekende vormen die geschikt waren voor seriële productie. Het resultaat waren slungelachtige wezens op lange benen, geïnspireerd op tekenfilmfiguren uit de jaren twintig van de vorige eeuw.

Otterness heeft uiteenlopende locaties van zijn humoristische wezens voorzien. Daarvan is Battery Park in New York de bekendste. Daar lichten heel kleine figuurtjes de tegels. Otterness’ beelden nodigen uit tot nadere beschouwing. Dan valt op dat er ook kritiek in verscholen ligt. Zo zul je in Scheveningen het mannetje opmerken met een hoofd in de vorm van een wereldbol met een strop om zijn nek… Maar Otterness dringt zijn mening niet op: ‘Een glimlach, daar doe ik het voor.’